Ο πρώην πρόεδρος του Παναμά, Ρικάρντο Μαρτινέλι Μπεροκάλ, ο οποίος βρισκόταν από τον Φεβρουάριο του 2024 στην πρεσβεία της Νικαράγουα στην Πόλη του Παναμά, θα λάβει άσυλο από την Κολομβία από την τρέχουσα ημερομηνία. Αυτό προέκυψε αφού το Υπουργείο Εξωτερικών της Κολομβίας επιβεβαίωσε ότι η κυβέρνηση του προέδρου Γουστάβο Πέτρο ενέκρινε την παραμονή του πολιτικού σε κολομβιακό έδαφος, εκδίδοντας το σχετικό διαβατήριο ασφαλούς διέλευσης για τη μεταφορά του, μέσω των προβλεπόμενων διπλωματικών διαύλων.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του παναμέζικου Υπουργείου Εξωτερικών, η άδεια εξόδου προς την Κολομβία εκδόθηκε στο πλαίσιο σεβασμού των διεθνών δεσμεύσεων περί ασύλου, όπως προβλέπονται στη Σύμβαση του 1928 περί Ασύλου και στη Σύμβαση του 1933 περί Πολιτικού Ασύλου. Η απόφαση αφορά τον πρώην αρχηγό του κράτους του ισθμού, ηλικίας 73 ετών, ο οποίος αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας, κυρίως γαστρεντερικής φύσεως. Σημειώνεται ότι τον Φεβρουάριο του 2024 η τότε κυβέρνηση του προέδρου Λαουρεντίνο Κορτίσο είχε απορρίψει αίτημα για ασφαλή διέλευση προς τη Νικαράγουα για ανθρωπιστικούς λόγους.
Στη σχετική επιστολή, το παναμέζικο Υπουργείο Εξωτερικών εξήγησε ότι η απόφαση επισημοποιήθηκε μέσω επιστολής που υπογράφηκε από τον ίδιο τον πρόεδρο Πέτρο και απευθυνόταν στον νέο πρόεδρο του Παναμά, Χοσέ Ραούλ Μουλίνο, φίλο του Μαρτινέλι και διάδοχό του στις προεδρικές εκλογές, αφού ο τελευταίος τέθηκε εκτός λόγω νομικών εμποδίων. Παρά τις ιδεολογικές διαφορές τους, οι σχέσεις τους παραμένουν φιλικές. «Η Δημοκρατία της Κολομβίας, μέσω επίσημης νότας (…) χορήγησε άσυλο στον Παναμέζο πολίτη Ρικάρντο Αλμπέρτο Μαρτινέλι Μπεροκάλ, πρώην πρόεδρο της Δημοκρατίας του Παναμά», αναφέρεται στο επίσημο έγγραφο.
Παράλληλα, τονίστηκε από πλευράς Παναμά ο ιστορικός ρόλος της Κολομβίας ως κράτους υπέρμαχου του σεβασμού και της προώθησης των διεθνών κανόνων ασύλου και των διακρατικών συνθηκών. Αυτό, ωστόσο, δεν συνιστά διπλωματική κρίση μεταξύ των δύο κυβερνήσεων, οι οποίες διατηρούν καλές σχέσεις από την ανάληψη της εξουσίας από τον Μουλίνο, την 1η Ιουλίου 2024.
Καταδικάστηκε για ξέπλυμα χρήματος
Ο Μαρτινέλι είχε καταφύγει στην πρεσβεία της Νικαράγουας στις 7 Φεβρουαρίου 2024, αφότου καταδικάστηκε από την παναμέζικη Δικαιοσύνη σε ποινή άνω των 10 ετών για ξέπλυμα χρημάτων, στο πλαίσιο της υπόθεσης New Business. Παρά τις απορριπτικές απαντήσεις στις αιτήσεις του, υποστήριξε —μέσω του εκπροσώπου του, Λουίς Εδουάρδο Καμάτσο— ότι η ζωή του βρισκόταν σε κίνδυνο και θεωρούσε τον εαυτό του «πολιτικά διωκόμενο». Παράλληλα, εκκρεμεί εις βάρος του πρόστιμο ύψους 19,2 εκατομμυρίων δολαρίων, ενώ αντιμετωπίζει και άλλες δικαστικές διαδικασίες, τόσο στον Παναμά όσο και στην Ισπανία.
Η υπόθεση New Business σχετίζεται με τη χρήση δημοσίων πόρων για την εξαγορά μεγάλου μιντιακού ομίλου κατά τη διάρκεια της προεδρικής του θητείας (2009–2014). Σε αυτό προστίθεται η εμπλοκή του στο σκάνδαλο της βραζιλιάνικης πολυεθνικής Odebrecht, καθώς και κατηγορίες για χρηματισμό μέσω της ισπανικής κατασκευαστικής εταιρείας FCC, αλλά και για υποκλοπές επικοινωνιών στη Μαγιόρκα.
Παρότι ο πρόεδρος Μουλίνο είχε εγκρίνει τον Μάρτιο του 2025 αρχικό αίτημα ασφαλούς διέλευσης προς τη Νικαράγουα —αντίθετα με τον προκάτοχό του Κορτίσο— το αίτημα δεν υλοποιήθηκε, καθώς το καθεστώς του Ντανιέλ Ορτέγκα αρνήθηκε να τον υποδεχθεί, φοβούμενο πιθανή «ερυθρά αγγελία» της Interpol.
Η μεταφορά του Μαρτινέλι στην Κολομβία ανοίγει νέο κεφάλαιο στις δικαστικές περιπέτειες που αντιμετωπίζει αυτός και το στενό του περιβάλλον, με φόντο τις κατηγορίες για διαφθορά. Για τον λόγο αυτόν είχε ζητήσει αρχικά προστασία στην πρεσβεία της Νικαράγουας, όσο προχωρούσαν οι εκκρεμείς διαδικασίες. Όπως είχε δηλώσει τότε ο δικηγόρος του, Μαρτίνεθ-Άτσα, ο πρώην πρόεδρος είχε καταθέσει σειρά προσφυγών κατά της καταδικαστικής απόφασης.
Η χορήγηση ασύλου από την κυβέρνηση Πέτρο αναμενόμενα προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στην άλλη πλευρά των συνόρων, ιδίως από πολιτικούς και νομικούς κύκλους που ζητούν να λογοδοτήσει στη Δικαιοσύνη. Ο Μαρτινέλι θεωρείται, άλλωστε, μια από τις πιο αμφιλεγόμενες πολιτικές φυσιογνωμίες στη σύγχρονη ιστορία του Παναμά, από το 2016, όταν ξεκίνησαν οι δικαστικές έρευνες εις βάρος του.
Πηγή: Infobae.
