Από υπουργός του Καστίγιο σε προεδρικός υποψήφιος: ο Ρομπέρτο Σάντσεθ, ο αριστερός πολιτικός που θα αναμετρηθεί με την Κέικο Φουχιμόρι στον δεύτερο γύρο.
Ο υποψήφιος του «Juntos por el Perú» θα διεκδικήσει την προεδρία στον δεύτερο γύρο της 7ης Ιουνίου, αφού ξεπέρασε τον Ραφαέλ Λόπες Αλιάγα μόλις κατά 21 χιλιάδες ψήφους. Ψυχολόγος από την Ουαράλ, πρώην υπουργός Τουρισμού του Πέδρο Καστίγιο και υποστηρικτής Συντακτικής Συνέλευσης, το προφίλ του διχάζει το εκλογικό σώμα του Περού.
Ο Ρομπέρτο Σάντσεθ Παλομίνο θα διεκδικήσει την προεδρία του Περού στις 7 Ιουνίου απέναντι στην Κέικο Φουχιμόρι, σε έναν δεύτερο γύρο που αναμένεται να είναι ο πιο ιδεολογικά πολωμένος των τελευταίων ετών. Με καταμετρημένο το 100% των ψήφων, ο υποψήφιος του «Juntos por el Perú» συγκέντρωσε περισσότερες από 2 εκατομμύρια έγκυρες ψήφους (12,031%), ξεπερνώντας τον Ραφαέλ Λόπες Αλιάγα μόλις κατά 21 χιλιάδες ψήφους — διαφορά που οι αναλυτές και τα περουβιανά μέσα ενημέρωσης θεωρούν πλέον μη αναστρέψιμη. Η Φουχιμόρι προηγείται στον πρώτο γύρο με 2.867.517 ψήφους (17,181%).
Η πορεία του Σάντσεθ είναι εκείνη ενός πολιτικού που κατάφερε να μετατρέψει αυτό που φαινόταν πολιτικό βάρος σε εκλογικό πλεονέκτημα. Υπήρξε ο μοναδικός υπουργός που επέζησε από τις συνεχείς αλλαγές κυβερνητικών σχημάτων του πρώην προέδρου Πέδρο Καστίγιο, ο οποίος σήμερα εκτίει ποινή 11 ετών και 5 μηνών για την αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος του Δεκεμβρίου του 2022. Λίγες ημέρες πριν από τον πρώτο γύρο, οι δημοσκοπήσεις τον έδειχναν πολύ πίσω. Ωστόσο, κατάφερε να συγκεντρώσει την αγροτική και ορεινή ψήφο στο τελικό στάδιο της εκστρατείας και πλέον εμφανίζεται ως ο πολιτικός κληρονόμος του «καστιγισμού».
Ποιος είναι ο Ρομπέρτο Σάντσεθ: προφίλ και πολιτική διαδρομή
Γεννημένος το 1969 στην Ουαράλ, αγροτική περιοχή περίπου 80 χιλιόμετρα από τη Λίμα, ο Σάντσεθ είναι ψυχολόγος στο επάγγελμα. Η άνοδός του στην εθνική πολιτική συνδέθηκε με την άνοδο του Καστίγιο: διορίστηκε υπουργός Τουρισμού και Εξωτερικού Εμπορίου και έγινε το μοναδικό μέλος της κυβέρνησης που παρέμεινε στη θέση του μέχρι το τέλος της προεδρίας.
Η στάση του απέναντι στην πτώση του Καστίγιο υπήρξε στρατηγικά αμφίσημη. Ανακοίνωσε την παραίτησή του λίγο μετά την τηλεοπτική εμφάνιση του πρώην προέδρου, κατά την οποία κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, ενώ απείχε από την ψηφοφορία στο Κογκρέσο που οδήγησε στην αποπομπή του. Πολλοί ερμήνευσαν αυτή τη στάση ως προσπάθεια να μη βυθιστεί πολιτικά μαζί του. Ο Καστίγιο, ωστόσο, δεν φαίνεται να του κρατά κακία: σε μία από τις τελευταίες δικαστικές του εμφανίσεις κάλεσε τους πολίτες να ψηφίσουν υπέρ του Σάντσεθ.
«Η πρόκριση του Σάντσεθ στον δεύτερο γύρο δείχνει ότι οι πολιτικοί κύκλοι της Λίμα εξακολουθούν να μην κατανοούν το μέγεθος της δυσαρέσκειας στις περιφέρειες», δήλωσε ο πολιτικός αναλυτής του Καθολικού Πανεπιστημίου του Περού, Ραμίρο Εσκομπάρ, μιλώντας στο BBC Mundo.
Μια εκστρατεία βασισμένη στην αγροτική ψήφο και την περιφερειακή δυσαρέσκεια
Η εδαφική στρατηγική του Σάντσεθ αποδείχθηκε καθοριστική. Περιόδευσε και στις 25 περιφέρειες και σε 67 επαρχίες της χώρας, πραγματοποιώντας πέντε επισκέψεις στο Κούσκο και τρεις σε Πούνο, Ουανκαβελίκα, Χουνίν και Πιούρα. Η παρουσία του ήταν ιδιαίτερα έντονη στο νότιο και κεντρικό Περού, περιοχές που επλήγησαν από την καταστολή των διαδηλώσεων μετά την πτώση του Καστίγιο και όπου η δυσαρέσκεια απέναντι στους πολιτικούς της Λίμα είναι βαθύτερη.
Στα ντιμπέιτ και στις προεκλογικές συγκεντρώσεις, ο Σάντσεθ δεν δίστασε να εμφανιστεί με το ίδιο αγροτικό καπέλο που είχε μετατρέψει τον Καστίγιο σε σύμβολο του αγροτικού Περού. Η κίνηση αυτή ερμηνεύτηκε ως δήλωση πολιτικής συνέχειας και βρήκε απήχηση σε μεγάλα τμήματα του εκλογικού σώματος που ταυτίζονται με αυτό το συμβολικό αφήγημα.
Ο λόγος του απομακρύνεται από την τεχνοκρατική γλώσσα και επενδύει σε άμεσες διατυπώσεις. «Ο μόνος οδικός χάρτης που θα υπάρξει θα είναι ο δρόμος μαζί με τον λαό, ο δρόμος μαζί με τους λαούς του Αμαζονίου που υπήρξαν σύμμαχοι όλου του κόσμου», δήλωσε μπροστά σε χιλιάδες υποστηρικτές στο Ουαϊκάν, στην περιοχή Άτε της Λίμα. Απέρριψε το ενδεχόμενο υιοθέτησης ενός μετριοπαθούς «οδικού χάρτη», όπως εκείνου που είχε παρουσιάσει ο Ογιάντα Ουμάλα στον δεύτερο γύρο του 2011, ένδειξη ότι δεν σκοπεύει να μετριάσει τη ρητορική του ενόψει της τελικής αναμέτρησης.
