Οι κατηγορίες που κατατέθηκαν στη Νέα Υόρκη δείχνουν τον καθαιρεθέντα Βενεζουελάνο ηγέτη και τον Ντιοσδάδο Καμπέγιο ως επικεφαλής δικτύου που χρησιμοποίησε το Μεξικό ως υλικοτεχνική πλατφόρμα για την αποστολή τόνων κοκαΐνης.
Η Εισαγγελία των Ηνωμένων Πολιτειών κατηγορεί τον καθαιρεθέντα ηγέτη της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, ότι πούλησε διπλωματικά διαβατήρια σε Μεξικανούς διακινητές ναρκωτικών όταν ήταν υπουργός Εξωτερικών του Ούγο Τσάβες, μεταξύ 2006 και 2008, προκειμένου να διευκολύνει τη μεταφορά κοκαΐνης προς το έδαφος των ΗΠΑ.
Η πληροφορία προκύπτει από το κατηγορητήριο 25 σελίδων που κατέθεσε το Υπουργείο Δικαιοσύνης στο Ομοσπονδιακό Δικαστήριο της Νότιας Περιφέρειας της Νέας Υόρκης, στο οποίο απέκτησε πρόσβαση η μεξικανική εφημερίδα Reforma. Το έγγραφο υποστηρίζει ότι τα εν λόγω έγγραφα παρείχαν διπλωματική ασυλία σε μέλη των καρτέλ Σιναλόα και Λος Ζέτας, δύο από τις πιο βίαιες εγκληματικές οργανώσεις του Μεξικού.
Σύμφωνα με την Εισαγγελία, οι δύο οργανώσεις —που αναφέρονται 14 και 13 φορές αντίστοιχα στο έγγραφο— ήταν συνεργάτες του λεγόμενου «Καρτέλ των Ήλιων», μιας εγκληματικής δομής που αποδίδεται σε ανώτατους αξιωματούχους του βενεζουελάνικου καθεστώτος και φέρεται να έδρασε μεταξύ 1999 και 2019.
«Ο Μαδούρο και οι συνεργοί του συμμάχησαν με ναρκοτρομοκράτες του Καρτέλ Σιναλόα και των Λος Ζέτας για να διακινήσουν τόνους κοκαΐνης στις ΗΠΑ», αναφέρει το κατηγορητήριο, σύμφωνα με όσα δημοσίευσε η Reforma. Τα ναρκωτικά, που επεξεργάζονταν στην Κολομβία και τη Βενεζουέλα, αποστέλλονταν μέσω αλυσίδας σημείων μεταφόρτωσης στην Καραϊβική, την Κεντρική Αμερική και το Μεξικό πριν εισέλθουν στην αμερικανική αγορά.
Η κατηγορία δεν περιορίζεται στον Μαδούρο. Η Εισαγγελία κατονομάζει επίσης τον σημερινό υπουργό Εσωτερικών της Βενεζουέλας, Ντιοσδάδο Καμπέγιο, ότι έλαβε δωροδοκίες από τους Λος Ζέτας για να εγγυηθεί τη μεταφορά κοκαΐνης από τη Βενεζουέλα στο Μεξικό. Ο φάκελος αναφέρει ακόμη τον Χοακίν «Ελ Τσάπο» Γκουσμάν —σήμερα φυλακισμένο στις ΗΠΑ— ως χρηματοδότη ναρκολαβορατορίων στην Κολομβία, των οποίων η παραγωγή κατέληγε στην αμερικανική αγορά.
Η δομή που περιγράφεται στο κατηγορητήριο λειτουργούσε μέσω μιας διαδρομής που ξεκινούσε από λιμάνια της Βενεζουέλας και προχωρούσε μέσω της Καραϊβικής και της Κεντρικής Αμερικής —με στάσεις στην Ονδούρα και τη Γουατεμάλα— πριν φτάσει στο Μεξικό, απ’ όπου τα ναρκωτικά περνούσαν τα σύνορα προς τις Ηνωμένες Πολιτείες. «Η επεξεργασμένη κοκαΐνη αποστελλόταν από τη Βενεζουέλα στις Ηνωμένες Πολιτείες μέσω σημείων μεταφόρτωσης στην Καραϊβική και την Κεντρική Αμερική, όπως η Ονδούρα, η Γουατεμάλα και το Μεξικό», αναφέρεται στο έγγραφο.
Πέρα από την ίδια τη διακίνηση, η Εισαγγελία περιγράφει το Μεξικό όχι απλώς ως χώρα διέλευσης, αλλά ως υλικοτεχνική, ναυτιλιακή και χρηματοοικονομική πλατφόρμα του δικτύου. Επισημαίνεται επίσης μια συστημική διαφθορά που το κατέστησε εφικτό: «Οι διακινητές κοκαΐνης που δραστηριοποιούνταν σε αυτές τις χώρες κατέβαλλαν μέρος των κερδών τους σε πολιτικούς που τους προστάτευαν και τους βοηθούσαν», αναφέρει το έγγραφο.
Η περίοδος που ερευνάται, από το 1999 έως το 2019, εκτείνεται σε πέντε μεξικανικές κυβερνήσεις, από το τέλος της προεδρίας του Ερνέστο Σεδίγιο έως την αρχή εκείνης του Αντρές Μανουέλ Λόπες Ομπραδόρ, περνώντας από τις θητείες των Βισέντε Φοξ, Φελίπε Καλδερόν και Ενρίκε Πένια Νιέτο.
Παρότι το κατηγορητήριο δεν απαγγέλλει κατηγορίες εναντίον κανενός πρώην Μεξικανού προέδρου, η αναφορά στο Μεξικό ως δομικό μέρος του δικτύου επί δύο δεκαετίες έχει προκαλέσει πολιτική ανησυχία στη χώρα, όπου ο φάκελος θεωρείται πιθανή πηγή πίεσης της Ουάσιγκτον προς την Πόλη του Μεξικού, σύμφωνα με την εφημερίδα ABC.
Η πίεση αυτή θα μπορούσε να ενταθεί εάν ο Μαδούρο αποφάσιζε να συνεργαστεί με την αμερικανική Δικαιοσύνη με αντάλλαγμα μείωση της ποινής του, ένα ενδεχόμενο που, αν υλοποιηθεί, θα είχε απρόβλεπτες συνέπειες για τη μεξικανική πολιτική τάξη.
Για τη συγκρότηση της υπόθεσης, οι εισαγγελείς φέρονται να βασίστηκαν σε ηχογραφήσεις της DEA, σε καταθέσεις προστατευόμενων μαρτύρων και σε οικονομικά στοιχεία που συγκεντρώθηκαν έπειτα από χρόνια εργασίας των υπηρεσιών πληροφοριών.
Εν τω μεταξύ, στη Νέα Υόρκη, η διαδικασία προχωρά με καθυστερήσεις. Η ακρόαση που είχε οριστεί για τις 17 Φεβρουαρίου αναβλήθηκε για τις 26 Μαρτίου. Η Εισαγγελία επικαλέστηκε «προβλήματα προγραμματισμού και υλικοτεχνικής φύσεως», χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες, και η υπεράσπιση δεν αντέδρασε. Την ίδια ημέρα θα εμφανιστεί και η σύζυγος του Μαδούρο, Σίλια Φλόρες, 69 ετών.
Ο Μαδούρο, 63 ετών, συνελήφθη τον περασμένο Ιανουάριο κατά τη διάρκεια αμερικανικής στρατιωτικής επιχείρησης στο Καράκας και μεταφέρθηκε στη Νέα Υόρκη, όπου στην πρώτη του εμφάνιση δήλωσε αθώος για τις κατηγορίες διακίνησης ναρκωτικών και υποστήριξε ότι είναι «αιχμάλωτος πολέμου». Κυβερνούσε τη Βενεζουέλα από το 2013 έως τον Ιανουάριο του 2026, όταν ανατράπηκε. Η εξουσία πέρασε στα χέρια της τότε αντιπροέδρου του, Ντέλσι Ροντρίγκες.
